ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಯುವಕರು ಜಿಮ್ನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡುವಾಗ, ಕ್ರೀಡಾ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದಾಗ ಅಥವಾ ನೃತ್ಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ವೇಳೆ ದಿಢೀರ್ ಕುಸಿದು ಬಿದ್ದು ಸಾವನ್ನಪ್ಪುತ್ತಿರುವ ಘಟನೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿವೆ. ಸಿನಿತಾರೆಯರಿಂದ ಹಿಡಿದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರವರೆಗೆ ಇಂತಹ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಆತಂಕ ಮೂಡಿಸುತ್ತಿವೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇಂತಹ ಸಾವುಗಳನ್ನು ಹೃದಯಾಘಾತ (Heart Attack) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ತಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ, ಅನೇಕ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಹೃದಯ ಸ್ತಂಭನ (Cardiac Arrest) ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಹೃದಯಾಘಾತ ಮತ್ತು ಹೃದಯ ಸ್ತಂಭನ ಎರಡೂ ವಿಭಿನ್ನ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಲಕ್ಷಣ ಹಾಗೂ ಪರಿಣಾಮಗಳೂ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತವೆ.
ಹೃದಯಾಘಾತವು ಹೃದಯಕ್ಕೆ ರಕ್ತ ಪೂರೈಸುವ ರಕ್ತನಾಳಗಳಲ್ಲಿ ಅಡಚಣೆ ಉಂಟಾದಾಗ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಹೃದಯ ಸ್ತಂಭನವು ಹೃದಯದ ವಿದ್ಯುತ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ದೋಷದಿಂದ ಹೃದಯದ ಬಡಿತ ಹಠಾತ್ತನೆ ನಿಲ್ಲುವ ಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೆದುಳು ಸೇರಿದಂತೆ ದೇಹದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಗಗಳಿಗೆ ರಕ್ತ ಪೂರೈಕೆ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಕೆಲವೇ ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ದೊರೆಯದಿದ್ದರೆ ಜೀವಾಪಾಯ ಸಂಭವಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಿರುತ್ತದೆ.
ತಜ್ಞರ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಂತೆ, ಭಾರತೀಯರಲ್ಲಿ ಆನುವಂಶಿಕ ಕಾರಣಗಳು, ಮಧುಮೇಹ, ರಕ್ತದೊತ್ತಡ, ಬೊಜ್ಜು, ಧೂಮಪಾನ, ಒತ್ತಡದ ಜೀವನಶೈಲಿ ಮತ್ತು ದೈಹಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಕೊರತೆ ಹೃದಯ ಸಂಬಂಧಿ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಅಪಾಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಿವೆ. ಇದರಿಂದ 30 ರಿಂದ 40 ವರ್ಷದೊಳಗಿನವರಲ್ಲಿಯೂ ಹೃದಯದ ತೊಂದರೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿವೆ.
ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಬಾರದ 5 ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣಗಳು
1. ಎದೆ ನೋವು ಅಥವಾ ಬಿಗಿತ:
ವ್ಯಾಯಾಮ ಅಥವಾ ದೈಹಿಕ ಶ್ರಮದ ನಂತರ ಎದೆಯಲ್ಲಿ ನೋವು, ಒತ್ತಡ ಅಥವಾ ಬಿಗಿತ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರೆ ಅದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಗ್ಯಾಸ್ಟ್ರಿಕ್ ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂದು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಬಾರದು.
2. ಮೂರ್ಛೆ ಅಥವಾ ತಲೆ ಸುತ್ತು:
ಯಾವುದೇ ಸ್ಪಷ್ಟ ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ತಲೆ ಸುತ್ತುವುದು ಅಥವಾ ಪ್ರಜ್ಞೆ ತಪ್ಪುವುದು ಹೃದಯ ಬಡಿತದ ಅಸಮರ್ಪಕತೆಯ ಸೂಚನೆಯಾಗಿರಬಹುದು.
3. ಉಸಿರಾಟದ ತೊಂದರೆ:
ಸಾಮಾನ್ಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಉಸಿರಾಟ ಕಷ್ಟವಾಗುವುದು ಅಥವಾ ಉಸಿರು ಬಿಗಿದ ಅನುಭವವಾಗುವುದು ಹೃದಯದ ಸಮಸ್ಯೆಯ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿರಬಹುದು.
4. ಅತಿಯಾದ ಆಯಾಸ ಮತ್ತು ದೌರ್ಬಲ್ಯ:
ನಿರಂತರ ಸುಸ್ತು, ಶಕ್ತಿ ಕುಂದುವುದು ಹಾಗೂ ತಲೆತಿರುಗುವಿಕೆ ಹೃದಯದ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆ ಕುಸಿಯುತ್ತಿರುವ ಸೂಚನೆಗಳಾಗಿರಬಹುದು.
5. ಅಸಹಜ ಹೃದಯ ಬಡಿತ:
ಹೃದಯ ತುಂಬಾ ವೇಗವಾಗಿ ಅಥವಾ ಅಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಬಡಿಯುತ್ತಿರುವ ಅನುಭವವಾದರೆ ತಕ್ಷಣ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯುವುದು ಅಗತ್ಯ.
CPR ಏಕೆ ಜೀವ ಉಳಿಸುತ್ತದೆ?
ಹೃದಯ ಸ್ತಂಭನ ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ ಮೊದಲ 4 ರಿಂದ 6 ನಿಮಿಷಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಿಪಿಆರ್ (CPR – Cardiopulmonary Resuscitation) ನೀಡಿದರೆ ರಕ್ತ ಸಂಚಾರವನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ರೋಗಿಯ ಬದುಕುಳಿಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.
ಆರೋಗ್ಯಕರ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ, ನಿಯಮಿತ ವ್ಯಾಯಾಮ, ಒತ್ತಡ ನಿಯಂತ್ರಣ, ಧೂಮಪಾನ ಮತ್ತು ಮದ್ಯಪಾನದಿಂದ ದೂರವಿರುವುದು ಹಾಗೂ ನಿಯಮಿತ ಆರೋಗ್ಯ ತಪಾಸಣೆ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯ ಕಾಪಾಡಲು ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಯಾವುದೇ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಲಕ್ಷಣ ಕಂಡುಬಂದರೆ ತಕ್ಷಣ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವುದು ಸುರಕ್ಷಿತ ಕ್ರಮವಾಗಿದೆ.
