ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (ಆರ್ಬಿಐ) ಮುಂಬಯಿನಲ್ಲಿ ದುಬಾರಿ ಬೆಲೆಯ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಖರೀದಿಸುವ ಮೂಲಕ ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಬಾರೀ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗಿದೆ.
ಮುಂಬೈನ ನಾರಿಮನ್ ಪಾಯಿಂಟ್ ಅನ್ನು ದೇಶದ ಅತ್ಯಂತ ದುಬಾರಿ ಮತ್ತು ಪರಮೋಚ್ಚ ವ್ಯವಹಾರ ಕೇಂದ್ರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಭೂಮಿ ಪಡೆಯುವುದು ಬಹುತೇಕ ಅಸಾಧ್ಯ. ಇಲ್ಲಿ, ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (ಆರ್ಬಿಐ) 3,472 ಕೋಟಿ ರೂ. ಖರ್ಚು ಮಾಡಿ 4.61 ಎಕರೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದೆ. ಈ ಒಪ್ಪಂದವು ಈ ವರ್ಷದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಭೂಸ್ವಾಧೀನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ಮುಂಬೈ ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಬಾರಿ ಚರ್ಚೆಯ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ. ಇದು ಈ ವರ್ಷ ದೇಶದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಭೂ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಅದು ಮುಂಬೈ ಮೆಟ್ರೋ ರೈಲು ನಿಗಮ ಲಿಮಿಟೆಡ್ಗೆ ಒಟ್ಟು 3,472 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳನ್ನು ಪಾವತಿಸಿದೆ. ವ್ಯವಹಾರ ಮೂಲಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ವರ್ಷ ಭೂ ಖರೀದಿಗೆ ಪಾವತಿಸಿದ ಅತ್ಯಧಿಕ ಬೆಲೆ ಇದಾಗಿದೆ. ಮುಂಬೈ ಮೆಟ್ರೋ ರೈಲು ನಿಗಮ ಲಿಮಿಟೆಡ್ನಿಂದ ಆರ್ಬಿಐ ಖರೀದಿಸಿದ ಭೂಮಿ ಮಂತ್ರಾಲಯ, ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಗಳ ಬಳಿ ಇದೆ.
ಈ ಭೂಮಿ ಎಲ್ಲಿದೆ ?
ಈ ಭೂಮಿಯು, ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ದೊಡ್ಡ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಗಳಿಗೆ ಬಹಳ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿದೆ. 1970 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಯೋಜಿಸಲಾದ ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಮುಂಬೈನ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದು ಎಂದು ಬಹಳ ಹಿಂದಿನಿಂದಲೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿದೆ. ಈ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಮುಂಬೈ ಮೆಟ್ರೋ ರೈಲು ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (MMRCL) ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿತು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, MMRCL ಜಾಗತಿಕ ಟೆಂಡರ್ ಮೂಲಕ ಅದನ್ನು ಹರಾಜು ಮಾಡಲು ಯೋಜಿಸಿತ್ತು. ಆದರೆ ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ, RBI ಅದರಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಿಸಿದಾಗ ಹರಾಜನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. RBI ಕೂಡ 208 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಟಾಂಪ್ ಡ್ಯೂಟಿಯನ್ನು ಪಾವತಿಸಿತು. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 5 ರಂದು ನೋಂದಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಆರ್ಬಿಐ ಈ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಏಕೆ ಖರೀದಿಸಿತು?
ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಈಗಾಗಲೇ ಮುಂಬೈನ ಮಿಂಟ್ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಇತರ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಆದರೆ ಈಗ ಆರ್ಬಿಐ ಈ ಹೊಸ ಸ್ಥಳದ ಮೂಲಕ ತನ್ನ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಲು ಬಯಸಿದೆ. ಆರ್ಬಿಐನ ಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ ದಕ್ಷಿಣ ಮುಂಬೈನ ಫೋರ್ಟ್ನಲ್ಲಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ಭೂಸ್ವಾಧೀನವು ಮುಂಬೈ ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಆರ್ಬಿಐನ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ. ಕೇಂದ್ರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಈಗಾಗಲೇ ಮಿಂಟ್ ರಸ್ತೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಆರ್ಬಿಐ ಹೊಸದಾಗಿ ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಮುಂಬೈ ಮೆಟ್ರೋ ರೈಲು ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಯೋಜಿಸುತ್ತಿದೆ.
