ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದರೆ ಮೋಕ್ಷ ಸಿಗುತ್ತಾ? ಶಿವನೇ ಕಿವಿಯಲ್ಲಿ ತಾರಕ ಮಂತ್ರ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಹಸ್ಯ ಇಲ್ಲಿದೆ!

ಕಾಶಿ ಅಥವಾ ವಾರಣಾಸಿ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿದೆ. “ಕಾಶ್ಯಾಂ ಮರಣಂ ಮುಕ್ತಿಃ” ಎಂಬ ಮಾತಿನಂತೆ, ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದರೆ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲಿ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ನಡೆದರೆ ಆತ್ಮಕ್ಕೆ ಮೋಕ್ಷ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಹಿಂದೂಗಳಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿದೆ. ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಕಾಶಿಯನ್ನು ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಶಿವನೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ತನ್ನ ತ್ರಿಶೂಲದ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬ ಪೌರಾಣಿಕ ಉಲ್ಲೇಖವೂ ಇದೆ.

ಹಿಂದೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮರಣದ ಬಳಿಕ ಯಮಧರ್ಮರಾಜನು ಆತ್ಮವನ್ನು ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಮರಣ ಹೊಂದುವವರಿಗೆ ಸ್ವತಃ ಶಿವನೇ ಕಿವಿಯಲ್ಲಿ ತಾರಕ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಉಪದೇಶಿಸಿ ಮೋಕ್ಷ ಕರುಣಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂಬ ಪ್ರತೀತಿಯಿದೆ. ಈ ಮಂತ್ರವು ಆತ್ಮವನ್ನು ಭೌತಿಕ ಬಂಧನಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಿ, ಜನನ-ಮರಣದ ಚಕ್ರದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ನೀಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಸಾವನ್ನು ಕೇವಲ ಅಂತ್ಯವೆಂದು ನೋಡುವ ಬದಲು, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮುಕ್ತಿಯ ಹಾದಿಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಈ ನಂಬಿಕೆಯಿಂದಲೇ ಕಾಶಿಯ ಮಣಿಕರ್ಣಿಕಾ ಘಾಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ನಡೆಸುವುದಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವವಿದೆ. ತಾರಕ ಮಂತ್ರವು ಶಿವ ಮತ್ತು ರಾಮನ ನಾಮಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ. “ಓಂ ನಮೋ ನಾರಾಯಣಾಯ” ಎಂಬ ಅಷ್ಟಾಕ್ಷರಿ ಮಂತ್ರ ಹಾಗೂ “ನಮಃ ಶಿವಾಯ” ಎಂಬ ಪಂಚಾಕ್ಷರಿ ಮಂತ್ರಗಳ ಮಹಿಮೆಯೂ ಹಿಂದೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದೆ. ಪೌರಾಣಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಶಿವನು ಪಾರ್ವತಿ ದೇವಿಗೆ ತಾರಕ ಮಂತ್ರದ ಉಪದೇಶ ನೀಡಿದ್ದಾನೆ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಮಂತ್ರದ ಜಪದಿಂದ ಅಪಾರ ಪುಣ್ಯ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ವಿಶ್ವಾಸವೂ ಇದೆ.

ಕಾಶಿಯ ಪಾವಿತ್ರ್ಯತೆ ತಾರಕ ಮಂತ್ರಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಪವಿತ್ರ ಗಂಗಾನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೆ ಜನ್ಮಜನ್ಮಾಂತರದ ಪಾಪಗಳು ನಿವಾರಣೆಯಾಗುತ್ತವೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಕಾಶಿ ವಿಶ್ವನಾಥ ದೇವಾಲಯವು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ 12 ಜ್ಯೋತಿರ್ಲಿಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ಶಿವನ ದರ್ಶನ ಪಡೆಯುವುದನ್ನು ಭಕ್ತರು ಅತ್ಯಂತ ಪುಣ್ಯದ ಕಾರ್ಯವೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ.ಕಾಶಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ದೇವರೆಂದು ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವ ಕಾಲಭೈರವನಿಗೆ “ಕಾಶಿಯ ಕೊತ್ವಾಲ” ಎಂಬ ಹೆಸರೂ ಇದೆ. ಪೌರಾಣಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಕಾಲಭೈರವನು ಪಾಪಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕ ಶಿಕ್ಷೆ ನೀಡಿ ಆತ್ಮವನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸುತ್ತಾನೆ; ಬಳಿಕ ಶಿವನ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಮೋಕ್ಷ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಕಾಶಿಯ ಕುರಿತು ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪೌರಾಣಿಕ ನಂಬಿಕೆಯೆಂದರೆ, ಪ್ರಳಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿಯೂ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರ ನಾಶವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು. ಶಿವನು ತನ್ನ ತ್ರಿಶೂಲದ ಮೇಲೆ ಕಾಶಿಯನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬ ಪ್ರತೀತಿ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಸ್ಕಂದ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿಯೂ ಕಾಶಿಯ ಮಹಿಮೆ ಕುರಿತು ಉಲ್ಲೇಖಗಳಿವೆ ಎಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.ಈ ಎಲ್ಲ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಹಿಂದೂಗಳು ತಮ್ಮ ಜೀವನದ ಕೊನೆಯ ದಿನಗಳನ್ನು ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಕಳೆಯಲು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ. ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದ ಆತ್ಮಕ್ಕೆ ಶಿವನ ಆಶೀರ್ವಾದ ದೊರೆತು, ಜನನ-ಮರಣದ ಬಂಧನದಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಭಕ್ತರ ಆಳವಾದ ವಿಶ್ವಾಸವಾಗಿದೆ. ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಕಾಶಿ ಇಂದಿಗೂ ಮೋಕ್ಷದ ನಗರಿ, ಶಿವನ ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಶಾಂತಿಯ ಪವಿತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಜನರ ಭಕ್ತಿಗೆ ಪಾತ್ರವಾಗಿದೆ.
ಸೂಚನೆ: ಮೇಲಿನ ವಿವರಣೆಗಳು ಹಿಂದೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಪೌರಾಣಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿವೆ.