ಮೈಸೂರು ಮಹಾರಾಜರ ಪರಂಪರೆಗೆ ಹೊಸ ತಿರುವು? ಡಿಕೆಶಿ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಸುತ್ತ ಭುಗಿಲೆದ್ದ ವಿವಾದ

ತಿರುಪತಿ: ತಿರುಮಲ ಶ್ರೀ ವೆಂಕಟೇಶ್ವರ ಸ್ವಾಮಿ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿದಿನ ಮುಂಜಾನೆ ನಡೆಯುವ ಐತಿಹಾಸಿಕ ‘ನಿತ್ಯ ಆರತಿ’ (ಕರ್ನಾಟಕ ಆರತಿ) ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಚಿವರು, ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಹಾಗೂ ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಲು ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅವರ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಹೊಸ ವಿವಾದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಶತಮಾನಗಳ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ಬದಲಾಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ತಿರುಮಲ ತಿರುಪತಿ ದೇವಸ್ಥಾನ (ಟಿಟಿಡಿ) ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.

ಟಿಟಿಡಿ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿ ಸದಸ್ಯ ಜಿ. ಭಾನುಪ್ರಕಾಶ್ ರೆಡ್ಡಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿ, ತಿರುಮಲ ದೇವಾಲಯವು ಕೋಟ್ಯಂತರ ಭಕ್ತರ ನಂಬಿಕೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಇಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಗಳು ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಪಾಲನೆಯಾಗುತ್ತಿವೆ. ಯಾವುದೇ ರಾಜಕೀಯ ಅಥವಾ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪೂಜಾ ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತವಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.ಅಲ್ಲದೆ, ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯಬೇಕು ಎಂದು ಆಗ್ರಹಿಸಿರುವ ಟಿಟಿಡಿ, ದೇವಾಲಯದ ಪಾವಿತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಗೆ ಮೊದಲ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿದೆ.

ಡಿಕೆ ಶಿವಕುಮಾರ್ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಏನು?
ತಿರುಮಲದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಮೊದಲ ಆರತಿ ಸೇವೆ ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ‘ಕರ್ನಾಟಕ ಆರತಿ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದೊಂದಿಗೆ ದೇವಾಲಯಕ್ಕಿರುವ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಂಟನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್, ಈ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಚಿವರು, ಶಾಸಕರು ಹಾಗೂ ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಬೇಕು ಎಂದು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಹೊಸ ಪ್ರೋಟೋಕಾಲ್ ರೂಪಿಸುವಂತೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿರುವುದಾಗಿ ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ.

ಟಿಟಿಡಿ ವಿರೋಧ ಏಕೆ?
ಪ್ರಸ್ತುತ ನಿತ್ಯ ಆರತಿ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಮಠಾಧೀಶರು, ಪ್ರಧಾನ ಅರ್ಚಕರು, ದೇವಾಲಯದ ಕೆಲವು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಹಾಗೂ ಮೈಸೂರು ರಾಜಮನೆತನದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಅವಕಾಶವಿದೆ. ಇದು ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ನಡೆದುಕೊಂಡು ಬಂದಿರುವ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿದ್ದು, ಹೊಸ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದು ಅಥವಾ ನಿಯಮ ಬದಲಾಯಿಸುವುದು ಪರಂಪರೆಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಲಿದೆ ಎಂಬುದು ಟಿಟಿಡಿಯ ವಾದ.

ನಿತ್ಯ ಆರತಿಯ ವಿಶೇಷತೆ ಏನು?
ಪ್ರತಿದಿನ ಮುಂಜಾನೆ ಸುಪ್ರಭಾತ ಸೇವೆಯ ನಂತರ ಗರ್ಭಗುಡಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಮೊದಲ ಕರ್ಪೂರ ಆರತಿಯನ್ನು ‘ನಿತ್ಯ ಆರತಿ’ ಅಥವಾ ‘ಕರ್ನಾಟಕ ಆರತಿ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ದೇವಾಲಯದ ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೇವೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ಅತ್ಯಂತ ಸೀಮಿತ ಸಂಖ್ಯೆಯವರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಅವಕಾಶ ಇರುತ್ತದೆ.

ಮೈಸೂರು ಮಹಾರಾಜರ ನಂಟೇನು?
ತಿರುಮಲ ದೇವಾಲಯದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಥಾನದ ಕೊಡುಗೆ ಅಪಾರವಾಗಿದೆ. ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಬೆಳಗುವ ದೀಪಗಳಿಗಾಗಿ ಮೈಸೂರು ರಾಜಮನೆತನದಿಂದ ತುಪ್ಪ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ದೇಣಿಗೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಇತ್ತು. ಈ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಗೌರವಿಸಿ ಮೊದಲ ಆರತಿಗೆ ‘ಕರ್ನಾಟಕ ಆರತಿ’ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದ್ದು, ಮೈಸೂರು ಮಹಾರಾಜರು ಅಥವಾ ಅವರ ಅಧಿಕೃತ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗೆ ಈ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವ ಗೌರವ ಇಂದಿಗೂ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ.

ಕರ್ನಾಟಕ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಹಿನ್ನೆಲೆ
ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಎಸ್.ಎಂ. ಕೃಷ್ಣ ಅವರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ತಿರುಪತಿಯಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡಿಗರ ಅನುಕೂಲಕ್ಕಾಗಿ ‘ಕರ್ನಾಟಕ ಟ್ರಸ್ಟ್’ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಮೈಸೂರು ಮಹಾರಾಜರು ನೀಡಿದ್ದ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತರಿಗಾಗಿ ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಿಸುವ ಯೋಜನೆಯೂ ರೂಪುಗೊಂಡಿತ್ತು. ಆ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ಗೆ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅವರನ್ನು ಅಧ್ಯಕ್ಷರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ಡಿಕೆಶಿ ನಿತ್ಯ ಆರತಿ ಪ್ರೋಟೋಕಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡುವ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಮುಂದಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

ಮುಂದೇನು?
ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅವರ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಮತ್ತು ಟಿಟಿಡಿಯ ಕಠಿಣ ನಿಲುವಿನಿಂದ ಈ ವಿಚಾರ ಧಾರ್ಮಿಕ ಹಾಗೂ ರಾಜಕೀಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗಿದೆ. ಸದ್ಯ ಯಾವುದೇ ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಶತಮಾನಗಳ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡುವ ಪ್ರಶ್ನೆಯೇ ಇಲ್ಲ ಎಂಬ ನಿಲುವನ್ನು ಟಿಟಿಡಿ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.