ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನವಾಗಿರುವ ಆಟೋ ರಿಕ್ಷಾಗಳು ಮೂರು ಚಕ್ರಗಳ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲೇ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಆದರೆ, ಕಾರುಗಳಂತೆ ನಾಲ್ಕು ಚಕ್ರಗಳ ಬದಲು ಆಟೋಗಳಿಗೆ ಮೂರು ಚಕ್ರಗಳೇ ಯಾಕೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಅನೇಕರಲ್ಲಿ ಮೂಡಿರಬಹುದು. ಇದರ ಹಿಂದೆ ಹಲವು ತಾಂತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಕಾರಣಗಳಿವೆ.ಆಟೋಗಳನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಜನನಿಬಿಡ ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಹಾಗೂ ಕಿರಿದಾದ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮೂರು ಚಕ್ರಗಳಿರುವುದರಿಂದ ಆಟೋಗಳ ಟರ್ನಿಂಗ್ ರೇಡಿಯಸ್ ಕಡಿಮೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಕಿರಿದಾದ ಬೀದಿಗಳಲ್ಲೂ ಸುಲಭವಾಗಿ ತಿರುಗಲು ಹಾಗೂ ಯು-ಟರ್ನ್ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಮೂರು ಚಕ್ರದ ವಾಹನಗಳ ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ವೆಚ್ಚ ನಾಲ್ಕು ಚಕ್ರದ ವಾಹನಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ. ಒಂದು ಚಕ್ರ ಕಡಿಮೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಟೈರ್, ಬ್ರೇಕ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಬಿಡಿಭಾಗಗಳ ವೆಚ್ಚವೂ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮ ಆಟೋಗಳು ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಗೆ ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತವೆ.ಮೂರು ಚಕ್ರಗಳ ವಿನ್ಯಾಸದಿಂದ ಆಟೋದ ಒಟ್ಟು ತೂಕವೂ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ತೂಕ ಕಡಿಮೆ ಇದ್ದರೆ ಇಂಧನ ಬಳಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವ ಜೊತೆಗೆ ಉತ್ತಮ ಮೈಲೇಜ್ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಇದು ಆಟೋ ಚಾಲಕರ ಆದಾಯ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಸಹಕಾರಿ.
ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಟ್ರಾಫಿಕ್ ದಟ್ಟಣೆ ನಡುವೆ ವೇಗವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸಲು ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಸೇವೆ ಒದಗಿಸಲು ಈ ವಿನ್ಯಾಸ ಅತ್ಯಂತ ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿದೆ. ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಆಟೋ ರಿಕ್ಷಾಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಮೂರು ಚಕ್ರಗಳ ಮಾದರಿಯಲ್ಲೇ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿವೆ.
ಆದರೆ, ನಾಲ್ಕು ಚಕ್ರದ ವಾಹನಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಮೂರು ಚಕ್ರದ ವಾಹನಗಳ ಸ್ಥಿರತೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಡಿಮೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ವೇಗದಲ್ಲಿ ತಿರುವು ಪಡೆಯುವಾಗ ಸಮತೋಲನ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಚಾಲನೆ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆ, ಕಡಿಮೆ ವೆಚ್ಚ, ಉತ್ತಮ ಮೈಲೇಜ್, ಸುಲಭ ಸಂಚಾರ ಮತ್ತು ನಗರ ಸಾರಿಗೆಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವ ಗುಣಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಆಟೋಗಳಿಗೆ ಮೂರು ಚಕ್ರಗಳ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
