ದೆಹಲಿ.ಜೂನ್.15: ಸಿಂಧೂ ಬಯಲಿನ ನಾಗರಿಕತೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕಲಾಕೃತಿಯಾದ 4,500 ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಹಳೆಯದಾದ ಮೊಹೆಂಜೊ-ದಾರೋದ ‘ಡ್ಯಾನ್ಸಿಂಗ್ ಗರ್ಲ್’ (ನೃತ್ಯಗಾರ್ತಿ) ಕಂಚಿನ ವಿಗ್ರಹದ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿರುವ ಆರೋಪದ ಮೇಲೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ತರಬೇತಿ ಮಂಡಳಿ (NCERT) ತೀವ್ರ ನಿರಾಕರಣೆ ಹಾಗೂ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ.
ಎನ್ ಸಿಇಆರ್ಟಿ ಹೊಸದಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿರುವ 9ನೇ ತರಗತಿಯ ಕಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ (Arts Education) ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಈ ವಿಗ್ರಹದ ಮೂಲ ರೂಪವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಆಕ್ಷೇಪ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ.
ದಶಕಗಳಿಂದ ಭಾರತೀಯ ಶಾಲಾ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕಂಚಿನ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಸ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ತೀರಾ ಗಾಢವಾದ (ಡಾರ್ಕ್) ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಮೂಲ ವಿಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಈ ಹೊಸ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿಗ್ರಹದ ದೇಹದ ಮೇಲ್ಭಾಗವನ್ನು ಬಟ್ಟೆಯಿಂದ ಮುಚ್ಚಿದಂತೆ ಮಾರ್ಪಾಡು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
The image of the Mohenjo-daro Dancing Girl has appeared with its torso covered in an NCERT Class 9 textbook.
At a time when there are issues like NEET paper leaks and CBSE OSM discrepancies, this is what the Ministry of Education is prioritising. Uneducated and incompetent… pic.twitter.com/zn4B1qYkuh
— Dr. Shama Mohamed (@drshamamohd) June 15, 2026
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀತಿ (NEP) ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಠ್ಯಕ್ರಮದ ಚೌಕಟ್ಟಿನ (NCF) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ 1 ರಿಂದ 10 ನೇ ತರಗತಿವರೆಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಲಾದ ಮೊದಲ ಕಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಸರಣಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಯ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಕಲಾ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಈ ಉಪಕ್ರಮವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರಸ್ತುತ 1 ರಿಂದ 9 ನೇ ತರಗತಿಯವರೆಗಿನ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
ಮೊಹೆಂಜೊ-ದಾರೋ ಉತ್ಖನನದ ವೇಳೆ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದ್ದ ಈ ಮೂಲ ಕಂಚಿನ ವಿಗ್ರಹವು ಕೇವಲ 10.5 ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ ಎತ್ತರವಿದೆ. ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಕಲಾ ಪ್ರೌಢಿಮೆಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿರುವ ಈ ವಿಗ್ರಹವು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿರುವ ಬಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಕೊರಳಿನ ಹಾರವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಗ್ನ ರೂಪದಲ್ಲಿದೆ.
ಈ ವಿವಾದದ ಕುರಿತು ಎನ್ಸಿಇಆರ್ಟಿ ನಿರ್ದೇಶಕ ದಿನೇಶ್ ಶಕ್ಲಾನಿ ಅವರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೂ ಯಾವುದೇ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಲಭ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದು, “ವಿಷಯವನ್ನು ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ತಂಡದ ಗಮನಕ್ಕೆ ತರಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಬದಲಾವಣೆಯ ಹಿಂದೆ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕಾರಣವಿಲ್ಲ. ಈಗಾಗಲೇ 6ನೇ ತರಗತಿಯ ಸಮಾಜ ವಿಜ್ಞಾನ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಈ ನೃತ್ಯಗಾರ್ತಿಯ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಅದರ ಮೂಲ ರೂಪದಲ್ಲೇ ನೀಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
